1. Deneme Süresi Boyunca Yıllık Ücretli İzin Hakkı Doğmaz

  • Yasal Dayanak: 4857 sayılı İş Kanunu’nun 53. maddesine göre, bir çalışan yıllık ücretli izne hak kazanabilmesi için en az bir yıl çalışmış olmalıdır.
  • Örnek: Yeni işe giren bir çalışan, deneme süresi boyunca yıllık ücretli izin talebinde bulunamaz. Bu durumda izin hakkı, iş yerindeki bir yıllık kıdemin dolmasıyla başlar.

2. Bir Yılını Doldurmayan Çalışanlar İzin Kullanamaz

  • Yasal Dayanak: Çalışanın iş yerinde en az bir yıl çalışmış olması gerekir. Bir yıllık çalışma süresi dolmayan çalışanlar yıllık ücretli izin hakkına sahip değildir.
  • Örnek: Ocak ayında işe başlayan bir çalışanın, Aralık ayına kadar yıllık izin kullanması mümkün değildir. Bir yılın sonunda izin hakkı doğacaktır.

3. Yıllık İzin Dönemi İş Sözleşmesine Göre Belirlenir

  • Yasal Dayanak: İşveren, işin devamlılığı açısından yıllık izin kullanımı dönemini belirleme hakkına sahiptir. İşverenin onayı olmadan çalışan istediği dönemde izne çıkamaz.
  • Örnek: Yoğun bir iş sezonunda, işveren çalışanın yıllık iznini belirlenen bir başka tarihe erteleyebilir. Örneğin, yaz döneminde turizm sektöründe çalışan bir kişi, işverenin onayı olmadan bu dönemde izne ayrılamaz.

4. Hak Edilen Yıllık İzin Toplu Olarak Kullanılamayabilir

  • Yasal Dayanak: İş Kanunu, yıllık izinlerin bölünmezlik ilkesine dayanır, ancak işverenin onayı ile iznin bir kısmı bölünebilir. Çalışan, iznin tamamını bölmek isterse işverenin izni gerekir.
  • Örnek: Bir çalışan 20 gün yıllık izin hakkına sahip olsa da, işverenin izni olmadan bu izni birer hafta şeklinde bölüp kullanması mümkün değildir.

5. İhbar Süresi İçinde Yıllık Ücretli İzin Kullanılamaz

  • Yasal Dayanak: İş Kanunu’na göre, işten çıkarılma ya da istifa durumunda, ihbar süresi boyunca yıllık ücretli izin kullanılamaz. Bu süre zarfında çalışan, iş yerinde bulunmak zorundadır.
  • Örnek: İşten çıkarılma kararı verilen bir çalışan, 4 haftalık ihbar süresi içinde yıllık izne ayrılamaz. İhbar süresi sonunda yıllık izin hakkı varsa bu hak ödenek olarak verilebilir.

6. Ücretsiz İzin Dönemlerinde Yıllık Ücretli İzin Kullanılamaz

  • Yasal Dayanak: Çalışanın ücretsiz izin hakkını kullanması halinde, bu süre zarfında yıllık ücretli izin de kullanılamaz. Ücretsiz izin dönemi boyunca yıllık izinler işlemeye devam etmez.
  • Örnek: Doğum izni ya da askerlik izni gibi ücretsiz izin kullanan bir çalışan, bu dönem içinde yıllık izin talep edemez. Ücretsiz izinden dönüşte yıllık izinler geçerli olacaktır.

7. Mevsimlik İşlerde Çalışanların Yıllık İzin Hakkı Sınırlıdır

  • Yasal Dayanak: Mevsimlik ya da kampanya işleri gibi geçici süreli işlerde çalışanların yıllık izin hakkı, iş sözleşmesi süresince bir yıldan az sürebileceği için doğmayabilir.
  • Örnek: Tarım işçisi olarak mevsimlik iş yapan bir çalışanın sözleşmesi yalnızca birkaç ay sürecekse, yıllık izin hakkı oluşmaz.

8. Kısa Çalışma Ödeneği Alınan Dönemlerde İzin Hakkı İşlemez

  • Yasal Dayanak: Kısa çalışma ödeneği kapsamında çalışanlar, bu dönemde yıllık ücretli izin hakkı kullanamazlar. Kısa çalışma süresi yıllık izin hesabına dahil edilmez.
  • Örnek: Pandemi döneminde kısa çalışma ödeneği alan bir çalışan, bu süreyi yıllık izin olarak değerlendiremez. Kısa çalışmadan çıkış sonrası yıllık izin hakkı doğacaktır.

9. Mazeret İzni Yıllık İzin Yerine Geçmez

  • Yasal Dayanak: Çalışanın mazeret izni (evlilik, doğum, ölüm vb.) kullanması halinde bu süre yıllık ücretli izne dahil edilmez. Yıllık izinden ayrıca hesaplanır.
  • Örnek: Evlilik nedeniyle 3 gün mazeret izni alan bir çalışan, bu günleri yıllık izinden düşüremez. Mazeret izni yasal hakkıdır ve yıllık izinle karıştırılamaz.

Özlem Zennup Özkök

Arb. Av. Özlem Zennup Özkök, 2010 yılında Bilkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun olmuştur. Bursa Barosu’na kayıtlı avukat ve arabulucudur. Türkiye’nin önde gelen hukuk bürolarında edindiği şirketler hukuku ve birleşme-devralma deneyiminin ardından Bursa’da Özkök Hukuk Bürosu’nu kurmuştur. Aile hukuku, şirketler hukuku ve gayrimenkul uyuşmazlıkları alanlarında çalışmaktadır.

See author's posts