Maaşına icra haczi gelen bir çalışanın ilk merak ettiği soru, maaşından ne kadar kesinti yapılacağıdır. İcra ve İflas Kanunu, borçlunun geçimini korumak amacıyla maaş haczine bir üst sınır getirmiştir. Bu düzenleme sayesinde, maaşın tamamına değil, yalnızca belirli bir kısmına haciz uygulanabilir.

Bu yazıda maaş haczinin ne kadar olduğunu, dörtte bir kuralını, asgari ücretin durumunu, nafaka alacaklarının önceliğini ve maaş haczine itiraz yollarını güncel mevzuat çerçevesinde açıklıyoruz. Amacımız, bu konuda doğru ve anlaşılır bir bilgi sunmaktır.

Maaşa İcra Kesintisi Ne Kadar Uygulanır?

Maaş haczinde uygulanacak kesinti oranı, kanunla belirlenmiş bir üst sınıra tabidir. Bu sınır, borçlunun temel geçimini güvence altına almayı amaçlar.

Maaşın Dörtte Biri Kuralı

Maaş haczinde temel kural, dörtte bir kuralıdır. İcra ve İflas Kanunu’nun 83. maddesi ve İş Kanunu’nun 35. maddesi uyarınca, işçinin aylık maaşının en fazla dörtte biri (1/4) haczedilebilir. Bu, maaşın en fazla yüzde 25’inin kesilebileceği, geri kalan dörtte üçlük kısmın ise borçlunun ve ailesinin geçimi için korunacağı anlamına gelir.

Bu koruyucu hüküm emredici niteliktedir, yani taraflar arasında yapılacak bir sözleşme veya işverenin kararıyla bu oran artırılamaz. Ancak borçlunun kendi rızasıyla, maaşının dörtte birinden fazlasının kesilmesini kabul etmesi mümkündür. Nafaka alacakları gibi özel durumlar ise bu genel kuralın istisnasını oluşturur ve ayrı değerlendirilir.

Asgari Ücretin Haczedilebilirliği

Asgari ücret düzeyinde maaş alan çalışanlar için özel bir koruma söz konusudur. Yargıtay içtihatlarına göre, asgari ücretin tamamı haczedilemez, çalışanın en az bir asgari ücret düzeyinde geliri koruma altındadır. Asgari ücret alan bir işçinin maaşının dörtte biri, geçim için gerekli asgari tutarın altında kalabileceğinden, icra müdürlüğü bu durumu değerlendirerek kesinti oranını daha aşağıya çekebilir veya kesinti yapılmamasına karar verebilir. Bununla birlikte, asgari ücret almak tek başına maaşı hacizden tamamen muaf tutmaz, her somut durum, borçlunun ve ailesinin geçim koşulları göz önünde bulundurularak değerlendirilir.

İcra Kesintisi Nasıl Hesaplanır?

Maaş haczi kesintisinin nasıl hesaplandığını anlamak, elinize ne kadar geçeceğini öngörmenizi sağlar. Hesaplama, net maaş üzerinden yapılır.

Kesinti Oranı ve Hesaplama

İcra maaş kesintisi, kural olarak çalışanın eline geçen net maaş üzerinden hesaplanır. Genel kuralda, net maaşın dörtte biri kesinti olarak icra dosyasına aktarılır ve kalan dörtte üçlük kısım çalışana ödenir. Kesinti, işveren tarafından her ay maaştan düşülerek doğrudan icra dairesine yatırılır. İşveren, bu kesintiyi yapmakla ve icra dairesine bildirmekle yükümlüdür, bu yükümlülüğü yerine getirmeyen işverenin hukuki sorumluluğu doğabilir.

2026 Uygulaması Örnek Hesap

Dörtte bir kuralının nasıl işlediğini bir örnekle açıklayalım. Genel kural gereği, kesinti çalışanın net maaşı üzerinden hesaplanır. Aşağıdaki tablo, oransal bir örnekle kesinti mantığını gösterir:

KalemOranAçıklama
Net maaşTamamıÇalışanın eline geçen aylık net ücret.
Haczedilebilir kısımEn fazla 1/4Net maaşın dörtte biri icra dosyasına aktarılır.
Korunan kısımEn az 3/4Geçim için çalışana kalan bölüm.

Örneğin net maaşı belirli bir tutar olan bir çalışanın maaşından, genel kural gereği bu tutarın dörtte biri kesilir ve kalan dörtte üçü kendisine ödenir. Asgari ücret düzeyindeki maaşlarda ise, yukarıda belirtilen koruma nedeniyle kesinti oranı değişebilir. Güncel asgari ücret tutarları her yıl yeniden belirlendiğinden, somut bir hesaplama için o yılki geçerli tutarların ve kişinin durumunun dikkate alınması gerekir. Bu nedenle net rakamlı bir hesaplama için güncel verilerle değerlendirme yapılması önemlidir.

Hangi Gelirlerden Kesinti Yapılamaz?

Bazı gelir türleri, kanun gereği haciz dışında tutulmuştur veya özel kurallara tabidir. Bu gelirlerin bilinmesi, hakların korunması açısından önemlidir.

Nafaka Alacağının Önceliği

Nafaka alacakları, maaş haczinde özel bir önceliğe sahiptir. Aylık (cari) nafaka ödemeleri, dörtte bir sınırının dışında tutulur, yani hükmedilen aylık nafaka tutarı, maaşın dörtte birinden fazla olsa dahi tam olarak kesilebilir. Bu öncelik, nafaka alacaklısının, genellikle çocukların veya eski eşin korunması amacına dayanır. Önce aylık nafaka maaştan tam olarak kesilir, ardından kalan kısmın dörtte biri diğer alacaklar için kesintiye tabi tutulur. İcra sürecinin ne kadar sürdüğü konusunda icra davası kaç ay sürer içeriğimizi de inceleyebilirsiniz. Birikmiş (geçmiş dönem) nafaka borçları ise genel kurala tabi olup, dörtte bir oranında kesilir.

Haczedilemeyen Gelirler

Kanun, bazı gelir türlerini tamamen veya kısmen haciz dışında bırakmıştır. Bu gelirler arasında şunlar yer alır:

  • Emekli maaşı: Kural olarak nafaka ve belirli kamu borçları dışında haczedilemez. Emekli, yazılı muvafakat verirse sınırlı ölçüde haciz uygulanabilir.
  • İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle ödenen tazminatlar.
  • Sosyal yardımlar ve devlet destekleri.
  • Çocuk parası, doğum yardımı gibi aileyi koruyucu ödemeler.

Öte yandan, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ikramiye ve prim gibi bazı ödemelerin hukuki niteliği tartışmalı olabilir, uygulamada bu ödemelerin haczine ilişkin farklı değerlendirmeler yapılabildiğinden, somut durumda bir avukata danışmak faydalı olur.

Birden Fazla İcra Takibi Varsa

Birden Fazla İcra Takibi Varsa

Birden Fazla İcra Takibi Varsa

Bir çalışanın maaşına aynı anda birden fazla icra dosyasından haciz gelmesi mümkündür. Bu durumda kesintinin nasıl yapılacağı özel kurallara bağlıdır.

Kesinti Sırası ve Sıra Cetveli

Bir işçinin maaşına birden fazla icra dosyasından haciz gelmesi halinde, maaşından yapılacak toplam kesinti yine dörtte bir sınırını aşamaz. Yani birden fazla borç olsa dahi, her ay maaşın yalnızca dörtte biri kesilir. Bu dosyalar arasında bir sıralama yapılır, işverene gönderilen maaş haczi müzekkerelerinin tebliğ tarihine göre sıra belirlenir. Sırada önde olan haczin kesintisi tamamlanmadan, sonraki haciz için kesintiye geçilmez. Nafaka alacakları ise bu sıralamada öncelikli olarak dikkate alınır. Böylece borçlunun maaşı, aynı anda birçok dosyadan tükenmemiş olur, kesintiler sırayla yapılır.

Maaş Haczine İtiraz

Maaş haczinin hukuka aykırı veya yasal sınırı aşan biçimde uygulanması halinde, borçlunun itiraz hakkı vardır. Bu hakkın süresinde kullanılması önemlidir.

İtiraz Yolları ve Süresi

Maaşınıza yasal sınırı aşan bir haciz uygulandığını, yani dörtte birden fazla kesinti yapıldığını düşünüyorsanız, icra mahkemesine şikayet yoluyla itiraz edebilirsiniz. Bu şikayetin, haczin veya hukuka aykırı işlemin öğrenilmesinden itibaren yedi gün içinde yapılması gerekir. Şikayet dilekçenize maaş bordrolarınızı, haciz bildirimini ve bakmakla yükümlü olduğunuz kişilere ait belgeleri eklemeniz, sonucu etkileyebilir. Ayrıca, maaş hesabınıza yatan tutarın tamamının bloke edilmesi gibi hukuka aykırı uygulamalara karşı da itiraz mümkündür, Yargıtay uygulamasına göre maaş hesabının tamamına bloke konulamaz, yalnızca yasal oran üzerinden kesinti yapılabilir. Sürelerin kaçırılmaması, hak kaybını önlemek açısından kritik önem taşır.

İcra Maaş Kesintisi Hakkında Sık Sorulan Sorular

İcra maaş kesintisi hakkında en sık sorulan sorular ve yanıtları aşağıda yer alıyor.

Asgari Ücretten İcra Kesintisi Olur mu?

Asgari ücret alan çalışanlar için özel bir koruma bulunur. Yargıtay içtihatlarına göre asgari ücretin tamamı haczedilemez ve çalışanın en az bir asgari ücret düzeyinde geliri koruma altındadır. Asgari ücret alan bir işçinin maaşının dörtte biri, geçim için gerekli asgari tutarın altında kalabileceğinden, icra müdürlüğü bu durumu değerlendirerek kesinti oranını düşürebilir veya kesinti yapmayabilir. Ancak asgari ücret almak, tek başına maaşı her durumda hacizden muaf tutmaz, nafaka alacakları gibi durumlarda değerlendirme farklı olabilir. Bu nedenle somut durumun bir avukatla değerlendirilmesi faydalıdır.

Nafaka İcra Kesintisinde Öncelikli mi?

Evet, nafaka alacakları maaş haczinde önceliklidir. Aylık nafaka ödemeleri, dörtte bir sınırının dışında tutulur ve maaşın dörtte birinden fazla olsa dahi tam olarak kesilebilir. Uygulamada önce aylık nafaka tutarı maaştan tam olarak kesilir, ardından kalan kısım üzerinden diğer alacaklar için dörtte bir oranında kesinti yapılır. Bu öncelik, nafaka alacaklısının, özellikle çocukların ve eski eşin korunması amacına dayanır. Birikmiş nafaka borçları ise adi alacak niteliğinde olup, genel dörtte bir kuralına tabidir. Nafaka konulu haciz işlemlerinin doğru uygulanması teknik bir konudur.

Maaşın Ne Kadarı Haczedilebilir?

Genel kural olarak, işçinin aylık maaşının en fazla dörtte biri (1/4) haczedilebilir. İcra ve İflas Kanunu ile İş Kanunu bu sınırı belirlemiştir ve kalan dörtte üçlük kısım, borçlunun ve ailesinin geçimi için korunur. Birden fazla icra dosyası olsa dahi, toplam kesinti bu dörtte bir sınırını aşamaz. Bu kuralın önemli istisnası nafaka alacaklarıdır, aylık nafaka, dörtte bir sınırının dışında ve öncelikli olarak kesilir. Ayrıca borçlunun kendi rızasıyla daha yüksek bir kesintiyi kabul etmesi mümkündür. Asgari ücret düzeyindeki maaşlarda ise koruma nedeniyle oran değişebilir.

İcra Takiplerinde Özkök Hukuk Bürosu

Maaş haczi, hem borçlu hem alacaklı açısından önemli sonuçlar doğuran bir icra işlemidir. Dörtte bir kuralı, nafaka önceliği ve asgari ücret koruması gibi hususların doğru uygulanması, hakların korunması açısından büyük önem taşır. Yasal sınırı aşan bir haciz durumunda, süresinde itiraz etmek kritik önem taşır.

Hukuki Bilgilendirme

Bu yazı, icra maaş kesintisi hakkında güncel mevzuat çerçevesinde genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Belirtilen oran ve kurallar genel çerçeveyi yansıtır, asgari ücret tutarları ve somut hesaplamalar her yıl değişebilir, her durum kendine özgü koşullar içerir. Maaş haczi ve itiraz süreçleriyle ilgili durumunuza özel değerlendirme için bir avukata danışmanızı öneririz.

Özkök Hukuk Bürosu olarak, icra ve iflas hukuku alanındaki süreçlerde müvekkillerimize hukuki destek sunuyoruz. Maaş haczi ve icra takibiyle ilgili durumunuza özel bilgi almak için Bursa icra avukatı sayfamızı inceleyebilir, büromuzla iletişime geçebilirsiniz.